Umowa o pracę zamiast kontraktu — podstawa zatrudnienia w ochronie zdrowia

Wed, 24 Jun 2026 13:00:00 +0200

Ochrona zdrowia to jeden z sektorów, w których śmieciówka i kontrakt stały się normą, choć praca ma charakter etatowy. Lekarze, pielęgniarki i ratownicy krążą między placówkami na umowach cywilnoprawnych albo własnej działalności, biorąc na siebie ryzyko, które powinno leżeć po stronie pracodawcy. Razem chce przywrócić w publicznej ochronie zdrowia zasadę oczywistą w innych sektorach: że etatowa praca wiąże się z umową o pracę, a nie z kontraktem czy samozatrudnieniem.

Kontrakt przerzuca ryzyko na personel

Zatrudnienie kontraktowe wygląda z zewnątrz jak wyższa stawka, ale w praktyce oznacza brak płatnego urlopu, brak ochrony przy chorobie, niepewność jutra i pełną odpowiedzialność za składki po stronie pracownika. Dla systemu to też strata: personel rozproszony po wielu placówkach na godzinach nie buduje ciągłości opieki, a dyżury łatane zleceniami sprzyjają przemęczeniu i błędom. Umowa o pracę w konkretnej placówce wiąże personel z zespołem i pacjentem, zamiast redukować tę więź do godzin wpisanych w grafik.

Postulat dotyczy uczynienia umowy o pracę podstawową formą zatrudnienia w publicznej ochronie zdrowia — nie wyklucza to wszystkich innych form, lecz odwraca dzisiejszą proporcję, w której cywilnoprawne kontrakty bywają regułą, a nie wyjątkiem.

Co proponuje Razem

Podstawową formą zatrudnienia w publicznej ochronie zdrowia będzie umowa o pracę w konkretnej placówce medycznej.— Deklaracja programowa Razem — „Zdrowie ponad zyski”, partiarazem.pl

Umowa o pracę jako podstawa zatrudnienia w publicznej ochronie zdrowia.
Ciągłość opieki zamiast personelu rozproszonego po kontraktach w wielu placówkach.
Zabezpieczenia (urlop, choroba, składki po stronie pracodawcy) należne pracującym.

To ta sama zasada, o którą Razem upomina się dla całego rynku pracy — koniec wypychania ludzi na śmieciówki, o czym pisze siostrzany serwis Razem dla pracy. Godne pensje to druga strona tej sprawy — rozwijamy ją w tekście o wynagrodzeniach personelu. Więcej w dziale Kadry medyczne.

Źródła i dalsza lektura

5,9 pielęgniarki na tysiąc mieszkańców: dlaczego godne pensje to sprawa dostępu do leczenia

Tue, 23 Jun 2026 09:00:00 +0200

Kolejki, zamykane oddziały i przeciążone dyżury mają wspólne źródło, o którym mówi się rzadziej niż o pieniądzach na sprzęt: brakuje ludzi. Dla Razem wynagrodzenia personelu medycznego są warunkiem dostępu pacjenta do leczenia — pozycją, której ścinanie odbija się wprost na tym, czy w ogóle jest komu leczyć — a nie kosztem do zbicia przy pierwszej okazji.

Za mało rąk, i coraz starszych

Na tysiąc mieszkańców przypada w Polsce około 5,9 pielęgniarki, przy średniej OECD 9,2 — mniej mają w Unii tylko Łotwa, Bułgaria i Grecja. Do niedoboru dochodzi starzenie się zawodu: średnia wieku polskich pielęgniarek to około 55 lat i wciąż rośnie. Luka pokoleniowa jest dramatyczna — między 2010 a 2023 rokiem liczba pielęgniarek wzrosła o 12%, a liczba seniorów, których trzeba leczyć, aż o 47%.

Wskaźniki zatrudnienia (5,9 vs 9,2 na 1000) pochodzą z zestawień OECD i mogą się nieznacznie różnić w zależności od rocznika i metody liczenia (kadra zarejestrowana vs pracująca w zawodzie). Kierunek jest jednak jednoznaczny: Polska jest w ogonie OECD, a kadra się starzeje.

Płaca, która zatrzymuje w zawodzie

Młodzi ludzie nie wybierają zawodu, w którym czeka ich przeciążenie i niepewne wynagrodzenie, a wykształceni wyjeżdżają tam, gdzie zapłacą im lepiej. Godna, regularnie waloryzowana pensja to najprostsze narzędzie, żeby zatrzymać kadry i przyciągnąć nowe — bez tego żadna reforma organizacyjna nie zadziała, bo nie będzie miał jej kto wykonać. Dlatego Razem wiąże wynagrodzenia personelu z całą strategią naprawy zdrowia, finansowaną z nakładów rzędu 8% PKB.

Co proponuje Razem

Zapewnimy godne, regularnie waloryzowane pensje dla pielęgniarek, położnych, ratowników medycznych, fizjoterapeutów oraz innych osób zatrudnionych w ochronie zdrowia.— Deklaracja programowa Razem — „Zdrowie ponad zyski”, partiarazem.pl

Godne, regularnie waloryzowane pensje dla całego personelu medycznego, nie tylko lekarzy.
Zatrzymanie kadr w zawodzie i odwrócenie emigracji przez realną poprawę warunków.
Powiązanie z nakładami — bez 8% PKB nie ma z czego finansować godnych pensji.

Umowa o pracę zamiast kontraktów to druga strona tej samej sprawy — rozwijamy ją w tekście o formie zatrudnienia w ochronie zdrowia. Więcej w dziale Kadry medyczne.

Kadry Medyczne | Razem naprawi ochronę zdrowia

Umowa o pracę zamiast kontraktu — podstawa zatrudnienia w ochronie zdrowia

Kontrakt przerzuca ryzyko na personel

Co proponuje Razem

Źródła i dalsza lektura

5,9 pielęgniarki na tysiąc mieszkańców: dlaczego godne pensje to sprawa dostępu do leczenia

Za mało rąk, i coraz starszych

Płaca, która zatrzymuje w zawodzie

Co proponuje Razem

Źródła i dalsza lektura